छुटकाराः सृष्टिको महत्वलाई पुनः समझौता गर्नु

प्रस्थान

पछिल्लो अपडेट: सेप्टेम्बर 18, 2024

 तस्विर क्रेडिट: The Metropolitan Museum of Art, New York

उत्पत्ति ४६:८-२७ ले कुलपिता, याकूबसित प्रवेश गरेका ती नामहरूको पुनः स्मरण गर्दछ । बाइबलको दोस्रो पुस्तक, प्रस्थानले त्यस जातिको उक्त देशबाट पछि हुन आउने उद्धार-कार्यको अभिलेख गर्दछ । त्यस छुटकाराचाहिँ मिश्रको शासकहरूमा आएको परिवर्तनको एउटा कारणले गर्दा जरूरी पर्न गयो: पहिलेको शासन-प्रणालीले याकूबलाई स्वागत गरेको थियो, तर अर्को राजाचाहिँ, जो अन्तत्वगत्वा मिश्रमा शक्तिमा उदाउँदछन्, इस्राएलको दमनकर्ता बने (उत्पत्ति ४७:१-१०, प्रस्थान १:८) । त्यस्तै गरीकन, त्यस देशमा याकूबको शुरुवाती आगमन र याकूबका सन्तानहरूको प्रस्थानको बीचमा इस्राएलको दासत्वको एउटा तीतो इतिहास रहेको छ, जुनचाहिँ मिश्रको शक्तिको कुर्सीमा आएको एउटा अनपेक्षित र बदलिँदो अवस्था हुँदै गर्दाको त्यसको अनुभवमा निर्माण भएको थियो । त्यसो भए पनि, यो निराशाचाहिँ इस्राएको छुटकाराको निम्ति आश्चर्यजनक व्यक्तिको निम्ति परिवेश बन्दछ । याकूब शुरुमा मिश्रमा आफ्नो परिवारसित प्रवेश गरे, तर धेरै वर्षहरूपछि मोशा त्यही भूमिबाट मानिसहरूको एउटा पूरै जातिसहित प्रस्थान गर्नेवाला थिए । तब, त्यसो हो भने त्योचाहिँ मिश्रमा इस्राएलको पराधीनताको सम्झना गर्दै गर्दा त्यसको छुटकाराको माध्यमले नै त्यसको महत्वलाई बहन गर्दछ । इस्राएलीहरूले परमेश्वरको आज्ञाअनुसार एउटा बलिदान चढाउँदछन् (उत्पत्ति १२:२१-३०) । उनीहरू मोशाको अगुवाइमा त्यसपछि पूर्वतर्फ लाल समुद्र हुँदै, अनि उजाडस्थानतर्फ उम्कँदछन् । परिणाम यो हो: इस्राएल (पहिले त्यो भएझैं) परमेश्वरका सेवकहरू बन्दछन् जब उनीहरू फाराओको दासत्वबाट मुक्त हुन्छन्, अनि यो यस्तो एउटा विचार हो जसलाई एउटै शब्दमा व्यक्त गरिएको छ – छुटकारा ।

छुटकारा अबचाहिँ व्यापक संस्कृतिमा परिभाषाको एउटा झुकावमा कायम हुँदछ, कहिलेकाहीँ साहित्य र चलचित्रमा दुवै नविकरण र न्यायोचित प्रमाणिकताका निम्ति सङ्केत-लिपी बनाइँदछन् । तर पवित्रशास्त्रमा त्यसको प्रयोगचाहिँ विभिन्न स्थानहरूमा सहायक रूपमा सारंशित गरिएको छ । उदाहरणको लागि, International Standard Bible Encyclopedia को १९३९ संस्करणले यस्तो एउटा परिभाषालाई सङ्केत गर्दछ जुन सम्पत्तिको स्वामित्वद्वारा शुरुवात हुँदछ र पैसा तिरेर उक्त सम्पत्तिको पुनः स्वामित्व लिनतर्फ विकसित हुँदछ । “यस शुरुवातबाट” त्यस टिपोटमा भनिएको छ, “पुरानो नियमभरि नै प्रयोग भएको शब्द ‘छुटकारा’ चाहिँ सामान्य अर्थमा छुटाउने भन्ने सामान्य अर्थमा प्रयोग भएको छ ।”^[1]यसको लामो उद्धरण यसप्रकारको छः “पुरानो नियममा छुटकाराको विचारको शुरुवात सम्पत्तिको विचारबाट हुँदछ (लेवी २५:२६; रूथ ४:४ यसपछिको पाना) । कुनै यस्तो कुरा जसलाई पुनः छुटाउनैपर्छ वा उद्धार गर्नैपर्छ भने कानुनअनुसार त्यसलाई पैसा … पढ्न जारी राख्नुहोस् अन्य कुराहरूमध्ये, यसको माने हामीले यो बुझ्नुपर्दछ कि उही शब्दलाई पछिबाट अन्य विचारहरूलाई जनाउने तुल्याइए पनि “पुनः स्वामित्वमा लिइएको सम्पत्ति” सित छुटकाराको प्रारम्भिक सम्बन्धचाहिँ एउटा महत्वपूर्ण भाग बन्दछ । यसले पाठकलाई त्यस्ता विचारहरू जुन अन्य भाषाहरूमा प्रयोग भएका विभिन्न शब्दहरूलाई नेपाली बाइबलले चाहि किन र कसरी एउटै शब्द अर्थात् “छुटकारा” को प्रयोगद्वारा व्यक्त गरेको छ भनेर बुझ्न मद्दत पुग्दछ । उदाहरणको लागि, अङ्ग्रेजी बाइबलले “redemption” र “deliverance” जस्ता शब्दहरूको प्रयोगद्वारा अभिव्यक्त गरेका विचारहरूलाई नेपाली बाइबलमा “छुटकारा” भन्ने एउटै शब्दमा व्यक्त गरिएको छ; तरै पनि, International Standard Bible Encyclopedia को टिपोटले हामीलाई यो बुझ्न मद्दत गर्दछ कि “सम्पत्तिको पुनः प्राप्ति” र “उद्धारको कार्य” दुवै बाइबलीय शब्दावलीमा समावेश र सम्बन्धित हुन्छन् ।

नेपाली अनुवादले, त्यही भएर नै, यस्तो एउटा तात्विक र प्रगाढ सम्बन्धलाई देखाउनका निम्ति एउटै मात्र शब्दको प्रयोग गर्दछ जुन बाइबलीय वर्णनले पाठकलाई सम्बद्ध गराउँदछ । लेवी २५:२३-२४ ले यस कुराको उदाहरण प्रस्तुत गर्दछ । त्यहाँ, हामी सम्पत्तिको सवालमा इस्राएलको व्यवस्थाको असाधारण पक्षलाई पाउँदछौं । इस्राएललमा कसैले जब आफ्नो जमिन बेच्थ्यो, तब जमिन किन्नेले जमिन बेच्ने व्यक्ति (वा उसको परिवारका सदस्यहरू) का निम्ति उसले पहिल्यै बेचिसकेको उही जमिन पुनः किन्न पाउने मौका प्रदान गर्नुपर्थ्यो ।^[2]एडम क्लर्क (१७६२-१८३२) ले यस अध्ययन नोटलाई त्यसबेला थपेका थिए जतिबेला उनले यही व्यवस्थाको सवालमा पवित्र-शास्त्रको उनको टिप्पणीमा लेखेका थिए । “जसरी परमेश्वरले यस भूमिको स्वामित्व उनीहरूलाई आश्चर्यपूर्ण तवरले दिनुभयो, … पढ्न जारी राख्नुहोस्  यसको अर्थ जमिनको बिक्री गरिनु भनेको, वास्तविक धनीबाट खरिदकर्तातर्फ एउटा दिशा अघि बढ्नु, अनि त्यसको वास्तविक धनीले छुटकारा भनेर जानिने एउटा कारोबारद्वारा त्यसलाई उल्ट्याउने र पुनः प्राप्त गर्ने हुँदथ्यो । त्यस्तै गरिकन, भूमिको सवालमा, बेच्ने र किन्ने भन्ने विचारमा त्यसलाई पुनः प्राप्त गर्ने र फर्काउने तात्विक अधिकार र अनुमानको विचार जोडिँदछ ।

तब त्यो अचम्मको हुँदैन जब प्रभुले आफूले इस्राएलीहरूलाई मिश्र र त्यसका बोझहरूबाट छुटकारा दिने कुराको घोषणा गर्न भनी मोशालाई पठाउनुहुँदा उहाँले मोशालाई यो निश्चित शब्द प्रयोग गर्नका निम्ति आज्ञा गर्नुहुन्छः “यसकारण इस्राएलीहरूलाई भनः ‘म परमप्रभु हुँ; अनि म तिमीहरूलाई मिश्रीका बोझाहरूमनिबाट निकालिदिनेछु, र तिमीहरूलाई तिनीहरूको दासत्वबाट छुटकारा दिनेछु; अनि बढाएको हातले र ठूला-ठूला दण्डहरू दिँदै म तिमीहरूलाई छुटाउनेछु [अझ जोड दिइएको]’” (प्रस्थान ६:६) । हो, बाइबलमा छुटकारा भन्ने शब्द यस सवालमा भन्दा अगाडि नै एकपटक प्रयोग भएको भए पनि (हेर्नुहोस् उत्पत्ति ४८:१६), यस शब्दचाहिँ मिश्रको दासत्वबाट इस्राएलको छुटकाराको निम्ति पुग्दो गरी बारम्बार दोहोरिएको छ जसले यो शब्दचाहिँ इस्राएलको उद्धार-कार्यको निम्ति शुरुवाती र आधारभूत रूपमा नै जोडिएको छ भनेर बुझाउँदछ । त्यसपछि, छुटकाराचाहिँ प्रस्थानको बाइबलीय प्रकाशसँग करिब पूर्ण रूपमै प्रवेश गर्दछ, अनि फाराओको बन्धनबाट परमेश्वरको छुटकाराको स्वभावअनुसार त्यहीँनेर नै त्यसलाई निर्णायक रूपमा नाम दिँइदछ ।

* * *

त्यसो भनिसकेपछि, छुटकारा भन्ने शब्दको प्रयोगचाहिँ प्रस्थानको मुख्य चित्रणबाहेक पनि अस्तित्वमा रहँदछ: प्रभुले इस्राएललाई उहाँकै निम्ति मुक्त गर्नुहुने घोषणा गर्नुभए पनि, इस्राएलीहरू चाहिँ उसको आफ्नै दास हुन् भन्ने फाराओ जिद्दीवाल दाबी । विभिन्न खण्डहरूले यो कुरालाई देखाउँदछ, कि परमेश्वरले फाराओलाई उसले इस्राएलीहरूलाई छोडिदिन आज्ञा गर्नुभएको तरिकाले सँग-सँगै परमेश्वरले इस्राएललाई उहाँको सेवा गर्नको निम्ति बोलाउनुभएको छ भनेर प्रकट गर्दछ (प्रस्थान ४:२२-२३) ।^[3]साथै, प्रस्थान ७:१६, ८:१, ८:२०, ९:१, ९:१३, १०:३, इत्यादि त्यसैले, इस्राएलको अवस्थाको आखिरी परिवर्तन केवल फाराओबाट स्वतन्त्र भएको कुराको पुष्टिकरण मात्रै होइन, जस्तो कि, मिश्रबाट निस्किसकेपछि, इस्राएलचाहिँ अब त्यसपछिको समाजमा एउटा नयाँ परिचय र अर्थको खोजीमा उजाडस्थानमा भौतारिँदै रहनुपर्ने जस्तो । त्यसको साटो, पाठकले अपरिहार्यतः यो पाउँदनन् कि मिश्रको दासत्वबाट इस्राएल छुट्टिएको कारण नै इस्राएलको आफ्नो छुटकाराकर्तासित टाँसिने कुराको कारण बन्दछ । जस्तो कि, उसको छुटकाराको निश्चित परिस्थितिलाई ध्यान दिइँदा, इस्राएलचाहिँ छुटकारा दिइएका मानिसहरू भनेर आफै मान्नुबाहेक त्यहाँ अर्को कुनै उपाय थिएन । इस्राएलचाहिँ अन्य अवसरहरूको ढाँचाहरूले मिश्रबाट पनि निस्कन सक्थ्यो, त्यसो भए पनि अर्थपूर्ण तरिकाले, इतिहासमा इस्राएलको निम्ति खासगरी अन्य कुनै छुटकारा आएन भनी कसैले इस्राएलको अवस्थालाई अत्यन्तै सरल तरिकाले प्रस्तुतिद्वारा जवाफ फर्काएको कुरालाई हामीले कल्पना गर्न सक्छौं । त्यही भएर, इस्राएलको ऐतिहासिक अवस्थाले छुटकाराको एउटा पूरा बुझाइको खाँचोलाई देखाउँदछ ।

प्रेरित पत्रुसले आफ्नो पहिलो पत्रमा यो लेख्छन् कि विश्वासीहरूले चाँदी र सुनद्वारा होइन, तर उनीहरूको मुक्तिदाताको रगतद्वारा छुटकारा पाएका हुन् (१ पत्रुस १:१८); अनि त्यसैले, एउटा कारोबारचाहिँ, छुटकाराको विचारद्वारा अनुमान गरिँदछ; तर पत्रुसले, एउटा व्यापारिक कारोबारलाई शुरुमा ख्याल गराउँदै, हाम्रो ध्यानलाई अर्को प्रकारको छुटकारामा लैजाँदछन्, जहाँ एउटा मानिसले आफ्नो मुक्तिको निम्ति तिरिएको मूल्य र त्यसपछि आउने जीवनको निम्ति उक्त चुकाइएको कुराले के माग गर्दछ भन्ने कुरालाई मनन गर्नु खाँचो पर्दछ । इस्राएलको सवालमा, त्यहाँ त्यस्तो सांसारिक शक्ति थिएन जसले, यथार्थपरक भएर भन्नुपर्दा, इस्राएललाई फाराओको शक्तिबाट छुटाउन सक्थे । यदि इस्राएललाई मिश्रबाट कसैगरी छुटकारा दिइनेथ्यो भने, त्योचाहिँ परमेश्वरकै अग्रसरतामा हुनेथ्यो । इस्राएलको नयाँ जीवन, त्यसो भए, त्यस्तो प्रकार र गुणस्तरको जीवनमा पूर्ण रूपमा जिइनुपर्दथ्यो जुन परमेश्वरले इस्राएलको निम्ति भनेर आफ्नो हस्तक्षेपद्वारा इस्राएललाई दिनुभयो, अनि, उक्त तथ्यपछि, उनको निम्ति जीवनको अर्को कुनै परिभाषा रहने थिएन । यसले, त्यसको सट्टामा, ख्रीष्टियानहरूले आफ्नो मुक्तिको अतुलनीय चरित्रको बारेमा सोच्छन् भन्ने कुराको अनुमान गर्दछन्: मानिसको पापले उसलाई येशू ख्रीष्टमा प्रबन्ध गरिएको जस्तो प्रकारको मुक्ति छ, त्यसभन्दा बाहिर गएर छुटाउनै नसकिने तुल्याएको छ । अनि पत्रुसले आफ्नो पत्रमा व्यक्त गर्दै गरेको पनि यही नै हो, कि विश्वासीहरूको छुटकारा भनेको बजारमा देखिने जस्तो खालको छैन; फलस्वरूप, त्यसले एउटा खरिद गर्ने कुरासित सामान्यतः जोडिएभन्दा फरक चरित्रलाई बहन गर्दछ ।  त्यसको माने इस्राएलको निम्ति फाराओको होइन तर परमेश्वरको दास हुनुचाहिँ यस्तो केही अत्यन्तै भिन्न कुरा थियो; तर तीमध्ये कुनै पनि अवस्थामा, इस्राएल त्यस्ता बाध्यताहरूप्रति जिम्मेवार छिन् जसले उनको पहिचानलाई प्रकट गर्दछ, अनि यदि इस्राएल मिश्रको दासत्वबाट स्वतन्त्र हुनु थियो भने उनको निम्ति अन्तत्वगत्वा कुनै वैकल्पिक पहिचान उपलब्ध थिएन ।

* * *

निश्चय नै, मानिसको निम्ति स्वतन्त्रताचाहिँ पूर्ण, विनासर्त सिद्धान्तको रूपमा कहिल्यै पनि रहँदैन भन्ने अटल सत्यतालाई हामीले यहाँ मनन गरौंला । एक वा अर्को तवरले, ऊ यस्तो टार्न नसकिने सम्बन्धहरूको संसारमा जिउँछन् जसले उसको गतिविधिहरूलाई परिभाषित गर्दछ र निर्देशित गर्दछ । कोही पनि सबै कुराहरूबाट कहिल्यै स्वतन्त्र हुन सक्दैन, यदि ऊ त्यसको निम्ति आश गर्नेसम्मको मूर्ख छन् भने पनि । त्यस्तै गरिकन, हामीले त योभन्दा अझ बढी केही भन्नुपर्छ, किनकि इस्राएको छुटकाराले प्रभुसितको उसको नयाँ सम्बन्धको चरित्र र क्षेत्रलाई अनुमानित गर्दछ । इस्राएललाई छुटकारा दिनुहुने परमेश्वरको मनसायलाई मोशाले घोषणा गरेकै घडीदेखि (प्रस्थान ६:६), इस्राएलको छुटकारालाई परमेश्वरको कामको रूपमा बुझिएको थियो, अनि त्यसको फलस्वरूप, त्यही विन्दुबाट इस्राएललाई परमेश्वरसितको समबन्धमा उहाँचाहिँ उनको छुटकाराकर्ता भनी पुनः मानियो । तरै पनि, यस तथ्यमा परमेश्वरको सामर्थ्य र अधिकारको पुष्टिकरणभन्दा अझ बढी कुरा रहेको छ; छुटकाराद्वारा, परमप्रभुले इस्राएललाई उहाँका अझ ठूला उद्देश्यहरूभित्र समाहित गराउनुहुन्छ, जसलाई अहिले हामी एउटा लामो उद्धरणद्वारा नियाल्नेछौं । प्रस्थान ६:६ लाई हामीले फेरि विचार गरौं, अबचाहिँ त्यसको ठ्याक्कै सन्दर्भको वरिपरि रहेर ।

अनि परमेश्वरले मोशासँग कुरा गर्नुभयो र उनलाई भन्नुभयो: “म परमप्रभु हुँ । अनि म अब्राहाम, इसहाक र याकूबकहाँ सर्वशक्तिमान् परमेश्वरको नाममा देखा परें; तर ‘यहोवा’ मेरो नामद्वारा म उनीहरूकहाँ प्रकट भएको थिइनँ । अनि मैले उनीहरूलाई कनान देश अर्थात् उनीहरू प्रवासी भई बसेको देश, जहाँ उनीहरू परदेशी थिए, दिनेछु भनी उनीहरूसित मेरो वाचा बाँधेको पनि छु । अनि मैले इस्राएलीहरूको ऐया-आत्था सुनेको पनि छु, जसलाई मिस्रीहरूले दासत्वमा राख्छन्; अनि मैले मेरो वाचाको सम्झना गरेको छु । यसकारण इस्राएलीहरूलाई भन: ‘म परमप्रभु हुँ; अनि म तिमीहरूलाई मिश्रीहरूका बोझाहरूमनिबाट निकालिदिनेछु, र तिमीहरूलाई तिनीहरूको दासत्वबाट छुटकारा दिनेछु; अनि बढाएको हातले र ठूला-ठूला दण्डहरू दिँदै म तिमीहरूलाई छुटाउनेछु । अनि म तिमीहरूलाई मेरै प्रजा हुनलाई अपनाउनेछु, र म तिमीहरूका परमेश्वर हुनेछु; अनि तिमीहरूलाई मिश्रीहरूका बोझाहरूमनिबाट निकालेर ल्याउने परमप्रभु तिमीहरूको परमेश्वर म नै हुँ भनी तिमीहरूले जान्नेछौ । अनि म तिमीहरूलाई त्यस देशमा ल्याउनेछु, जसको विषयमा अब्राहाम, इसहाक र याकूबलाई त्यो दिनेछु भनी मैले शपथ खाएँ; अनि म पैतृक सम्पत्तिको रूपमा त्यो तिमीहरूलाई दिनेछु; म परमप्रभु हुँ । (प्रस्थान ६:२-८)

मिश्रको दासत्वबाट इस्राएलको स्वतन्त्रताले, हामी यसैद्वारा जान्दछौं, इस्राएललाई अब्राहामलाई दिइएको एउटा प्रतिज्ञा (उत्पत्ति १५:२-१८ मा उनलाई पक्का गरिएको एउटा वाचा) मा भागीदार हुनको निम्ति छुटाइयो । इस्राएलको (अस्तित्वको) समाप्ति र नैराश्यता, त्यसलाई प्रस्थान १:८ बाट सम्झना गरिनेछ, त्यसबेला उत्पन्न भयो जब एउटा नयाँ राजा मिश्रमा उठे, तर प्रभुले इस्राएलको छुटकारालाई तब प्रभाव पार्नुभयो जतिबेला उहाँले उही फाराओमाथि, इस्राएललाई छुटाउनका निम्ति एउटा दाम तिरिएको बलिदानपूर्ण आज्ञाद्वारा आफ्नो सामर्थ्यलाई दृढ तुल्याउनुभयो (हेर्नुहोस् प्रस्थान ९:१६-१७) । निस्तारको बलिदानचाहिँ उनको निम्ति फाराओको दासत्वबाटको छुटकाराको अवसर बन्यो, तर त्यस अवसर परमेश्वरले अब्राहामलाई दिनुभएको वाचामा रहेर शर्तपूर्ण र अनुमानित थियो । अर्को शब्दमा भन्नुपर्दा, इस्राएलको छुटकाराले — प्रस्थानमा जसरी त्यो प्राप्त भएको र अनुभव गरिएको थियो — इस्राएललाई वाचाहरूमा र सौभाग्यहरूमा ल्याइपुर्यायो जुन उसको वास्तविक छुटकाराभन्दा अघि नै भएको थियो । यसरी हामीले परमेश्वरको छुटकारा कसरी त्यस्ता सामर्थ्यहरू र सम्बन्धहरूमा सधैंभरि स्थापित हुन्छन् भनेर सोच्न सकौंला, जुन हामीदेखि बाहिरका हुन्छन्, जसले त्यसपछि त्यस्ता सौभाग्यहरूको परिणाम दिँदछ जुनचाहिँ नत्र भने हाम्रो पहुँचभन्दा बाहिर छन् — यस्तो एउटा मुक्तिमा जुन हाम्रो हैसियतभन्दा पर छ । छुटकाराद्वारा, तब इस्राएलका सन्तानहरू मिश्रबाट निकालिइन्छन् र अब्राहाम, इसहाक र याकूबका परमेश्वरसितको एउटा नयाँ सम्बन्धमा ल्याइँदछन् । त्यो सम्बन्धचाहिँ निस्तारको बलिदानद्वारा प्रदान गरिएको थियो र त्यसलाई मनाउने जोसुकैको निम्ति सुरक्षित गरिएको थियो । छुटकारा परमेश्वरको मनद्वारा शुरुवात हुँदछ, परमेश्वरको प्रतिज्ञाद्वारा हामीमा पुष्टि हुँदछ, र एउटा ठूलो छुटकारामा फैलिँदछ ।

* * *

जस्तो कि, मिश्रबाटको इस्राएलको छुटकाराद्वारा हामीले परमेश्वरको कार्यलाई पुष्टि गर्न सक्छौं, जुनचाहिँ निस्तारको बलिदानमा प्रदर्शित गरिएको थियो, तर हामीले अब्राहामसित परमेश्वरले पहिल्यै गर्नुभएको प्रतिज्ञाको सवालमा उक्त छुटकाराका फाइदाहरूलाई अवलोकन गर्दछौं । यी दुई कार्यहरू — प्रतिज्ञा र छुटकारा — इतिहासमा एक-अर्काबाट अलग भएर रहेका छैनन्; फेरि पनि, अघिल्लोले र पछिल्लोको अनुमान गर्दछ । यही कारणले गर्दा, मलाई लाग्छ, प्रभु येशूले एउटा समयमा आएर खतनाको बारेमा, योचाहिँ पितापुर्खाहरूको अभ्यासअनुसार नै आधारित, एउटा यहूदी बाध्यता  हो भनी भन्नुभयो (हेर्नुहोस् यूहन्ना ७:२२) । खतनाको व्यवस्थाले इस्राएलीहरूलाई — त्यो समयमा सिनाइको वाचाका अनुबन्धित अपेक्षाहरूको बाध्यताद्वारा — अब्राहामसित एकसाथ जोडिएको मानिसहरू भएर र उनीसित गरिएका प्रतिज्ञाहरूको रूपमा परिचित गरायो । अर्को शब्दमा भन्नुपर्दा, इस्राएल भनेको यस्तो मानिसहहरू थिए जोहचाहिँ आफूभन्दा अगाडि नै भएको एउटा प्रतिज्ञामा समेटिएका थिए, जुन प्रतिज्ञा अब्राहामसित गरिएको थियो । यसैको कारणले गर्दा उनीहरू आफ्नो अस्तित्वमा परमेश्वरको अनुग्रहप्रति ॠणी थिए ।  यसको साटोमा, त्यही भएर नै सिनाइको वाचाले लिनुपर्ने निश्चित आकार पछि लिँदछ, यस कुरालाई शुरुवातमै र अन्तर्भावले पुनः स्मरण गराउँदै कि इस्राएलचाहिँ त्यस उजाडस्थानमा आज्ञाहरू दिइने समयसम्ममा मिश्रबाट परमेश्वरले पहिल्यै छुटाउनुभएको मानिसहरू हुन् । निश्चय नै, सिनाइको वाचालाई परिचित गराउने र अपेक्षाहरूलाई आकार दिने सबैभन्दा पहिलो शब्दहरूले — जसलाई बारम्बार “दश आज्ञाहरू” भनेर भनिन्छ — यस तथ्यलाई ध्यानाकर्षण गराउँदछः “अनि परमेश्वरले यसो भन्दै यी सबै वचनहरू भन्नुभयोः परमप्रभु तिम्रा परमेश्वर म नै हुँ; मैले तिमीलाई मिश्र देशबाट, दासत्वको घरबाट निकालेर ल्याएँ” (प्रस्थान २०:१-२) ।

अर्को शब्दमा, व्यवस्थाको घोषणा र त्यसको बाध्यताचाहिँ इस्राएल पहिल्यै एक “नयाँ” मानिसहरू थिए, जसलाई मिश्रबाट उद्धार गरिएको थियो कारण ती मानिसहरूको निम्ति कुनै अर्को अस्तित्व संभव थिएन भन्ने कुराको पुष्टिकरणद्वारा शुरुवात हुँदछ । निस्तारको बलिदानले मानिसहरू फाराओको अधिपत्यबाट छुटाइएको कुरालाई सिर्जना गर्दछ; पछि, “छुटकारा पाएका” इस्राएललाई निर्देशित र सुरक्षित राख्न सिनाइमा व्यवस्था दिइँदछ; योचाहिँ येशूको आफ्नै बलिदान र बौरिउठाइले पुरानो नियमको आज्ञालाई विस्थापित गर्दै, पुरानो नियममनि रहेका अब्राहामका सन्तानहरू जो थिए, उनीहरूलाई पनि येशू ख्रीष्ट आफैमा एक तुल्याउनु नभएसम्मका लागि थियो, जसको फलस्वरूप पछि ख्रीष्टियानले पाउने ती लाभहरू उनीहरूलाई पनि प्रदान गरियो (गलाती ३:१६-२९, रोमी ३:१९-२६; साथै, हिब्रू ९:६-१०)^[4]यसरी, निस्तारको बलिदानले येशू ख्रीष्टको बलिदानद्वारा मण्डलीको सृष्टिमा हुने ती मानिसहरूको मुक्तिको अनुमान गर्दछ (१ कोरिन्थी ५:७, एफेसी ५:२), त्यस्तै गरीकन सिनाइको घटनाहरूले उनीहरू पहिलो पेन्टेकोस्टमा प्रवेश गर्दै गर्दा … पढ्न जारी राख्नुहोस् । मिश्रबाट इस्राएलको छुटकाराचाहिँ अब्राहामसित गरिएको प्रतिज्ञामा आधारित थियो, जसले येशू ख्रीष्टको बलिदान र बौरिउठाइको तरिका जुन छ, त्यसले पछि एउटा ठूलो, अनन्त छुटकाराको प्रभाव पार्दछ (हिब्रू ९:१२) — अनन्तसम्मै रहने जीवन र मानवीय अनुभवसित उचित तवरले हुने ती सबै कुराहरू प्रदान गर्नुहुनेछ — भन्ने कुराको भविष्यवाणी (वा सङ्केत) गर्दथ्यो ।

अति जरूरी विषय भनेको सिनाइमा घोषणा गरिएको व्यवस्थाको अनुबन्धहरू दिइएको बेलासम्म त इस्राएल मिश्रबाट पहिल्यै छुटाइसकिएको थियो भन्ने हो । फलस्वरूप, मिश्रबाटको इस्राएलको स्वतन्त्रताले उनलाई मिश्रभन्दा बाहिरको जीवनमा हुने बाध्यताहरूसित सम्बद्ध तुल्यायो; अनि त्यस्तै गरीकन, इस्राएललाई दिइएको वाचाभित्र रहेका विभिन्न व्यक्तिहरूको अवस्थाको बारेमा मैले अहिल्यै एउटा भनाइ बनाउँदै छैनँ, इस्राएलको छुटकाराबाट हामीले यस्तो एउटा ढाँचालाई देख्दछौं जसले नयाँ नियममा हुने छुटकाराको चरित्रलाई अनुमानित गर्दछः मुक्ति भनेको विश्वासीलाई एक अनुग्रही परमेश्वरले सम्पन्न गर्नुहुन्छ र प्रदान गर्नुहुन्छ, जसले विश्वासीको जीवनलाई आज्ञाहरूद्वारा, उहाँको आफ्नै चरित्र र उद्देश्यमुताबिक पुनः व्यवस्थित गर्नुहुन्छ । हो, यही तर्कमा आधारित भएर पावलले रोमी ८:२ मा त्यस्ता बाध्यताहरूको बारेमा लेख्छन् जुनचाहिँ एउटा विश्वासीको रूपमा जोकोहीसित जोडिएको हुँदछ: “किनकि ख्रीष्ट येशूमा जीवनको आत्माको व्यवस्थाले मलाई पाप र मृत्युको व्यवस्थाबाट छुटकारा दिएको छ ।” पावलले (मैले उसलाई बुझेअनुसार) आत्माको अधिकारलाई जनाउन र प्रकाश पार्नको निम्ति “व्यवस्थालाई” व्यङ्ग्यात्मक तरिकाले प्रयोग गर्दछन् — त्यसको फलस्वरूप अहिलेको वर्तमान युगलाई विगतसँगको फरकलाई देखाउँदछ । त्यस्तै गरीकन, परमेश्वरतर्फको विश्वासीको बाध्यता भनेको पापको दासत्वबाट विश्वासीले पाएको छुटकाराको एउटा थप तत्व हो भनी उसले बलियोसित जोड दिन्छन् ।

तब, मिश्रबाटको इस्राएलको छुटकाराले उसलाई बाध्यताहरूबाट खुकुलो राख्दैन, बरु त्यसले उनको गतिविधिहरूको दायरा र अभिमुखनलाई दुरगामी रूपमा परिवर्तन गरिदिँदछ: आफ्नो छुटकाराकर्तासितको इस्राएको सम्बन्धमा दासता पुनर्निर्माण गरिँदछ, अनि दासको विचारलाई आदरद्वारा पुनर्ताजगीकरण गरिँदछ र त्यसलाई परमेश्वरको उपस्थितिमा पूजाहारीत्वको कार्यको रूपमा अर्थ्याइँदछ (प्रस्थान १९:६) । त्यस्तै गरीकन — अनि  फेरि रोमी ८:२ मा पावलको तर्कको जोडलाई उद्धृत गर्दै — सिनाइको वाचा र त्यसको व्यवस्थाबाट विश्वासीको स्वतन्तत्रता (गलाती ३:२५) ले ख्रीष्टियानलाई धार्मिकताका निम्ति हुने बाध्यताहरूबाट स्वतन्त्र पार्दैन: त्यसलाई  बरु यसले पुष्टि गर्दछ (रोमी ८:३-४) । अनुग्रहरूको समेत, त्यसको आफ्नै बाध्यताहरू छन् (रोमी ६:१५-१८) ।